| หน้า
1 | 2
| 3
| 4
| 5
| 6
| 7
| 8 | 9
| 10
| 11 |
| เจดีย์จุลประโทน |
|
เจดีย์จุลประโทน
เป็นโบราณสถานสมัยทวารวดีที่สำคัญแห่งหนึ่ง
เชื่อกันว่า
สถานที่ตั้งเจดีย์องค์นี้
คือบริเวณกลางเมืองโบราณนครปฐมที่เจริญขึ้นในราวพุทธศตวรรษที่
12-16
ลักษณะเป็นเจดีย์ก่ออิฐสอดิน
แผนผังเป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัสย่อมุม
และมีการก่อสร้างต่อเติมส่วนที่เป็นลานประทักษิณในระยะต่อมา
2 ครั้ง
จากการดำเนินงานของกรมศิลปากรได้พบหลักฐานทางโบราณคดีหลายอย่างที่สำคัญ
ได้แก่ภาพปูนปั้นและดินเผาเล่าเรื่องชาดกในพุทธศาสนา
ซึ่งใช้ประดับตกแต่งฐานประทักษิณของเจดีย์
ภาพเหล่านี้นอกจากแสดงถึงอิทธิพลของลัทธิศาสนาที่แพร่หลายอยู่ในขณะนั้นแล้ว
ยังเป็นหลักฐานที่สามารถนำมาใช้ในการศึกษาประวัติศาสตร์และโบราณคดีสมัยทวารวดีได้เป็นอย่างดี |
|
ภาพถ่ายเจดีย์จุลประโทน
จากรายงานการขุดแต่ง โดย ปิแอร์ ดูปองต์
|
|
ประติมากรรม
|
|
ประติมากรรมในสมัยทวารวดีส่วนใหญ่ได้แก่พระพุทธรูป
ธรรมจักรและกวางหมอบ
ประติมากรรมประดับศาสนสถานอื่นๆพระพุทธรูปทวารวดีส่วนใหญ่สลักด้วยปิน
พระพุทธรูปรุ่นแรกๆยังคงมีลักษณะแบบศิลปะอินเดียอยู่
แต่รุ่นหลังมามีลักษณะเป็นแบบพื้นเมืองยิ่งขึ้น
เป็นต้นว่า
ขมวดพระเกศาใหญ่
พระพักตร์แบน
พระขนงทำเป็นเส้นนูนโค้งต่อกันเป็นรูปปีกกา
พระเนตรโปน พระโอษฐ์หนา
สำหรับพระพุทธรูปยืน
พระองค์มักตั้งตรงและทรงแสดงปางวิตรรกะ
(ประทานธรรม)
ทั้งสองพระหัตถ์
ส่วนพระพุทธรูปนั่งโดยทั่วไปมักขัดสมาธิราบและแสดงปางสมาธิเป็นพื้น
นอกจากนี้
ยังพบว่ามีการทำพระพุทธรูปประทับนั่งห้อยพระบาทแสดงปางประทานธรรมด้วยพระหัตถ์ขวา
แต่พบเป็นจำนวนน้อย
|
|
สำหรับพระพุทธรูปที่เป็นภาพสลักนูนต่ำนั้น มีทั้งขนาดใหญ่ ทั้งสลักอยู่บนผนังถ้ำและที่เป็นภาพนูนต่ำขนาดเล็ก
มักปรากฎอยู่ในรูปของพระพิมพ์ทั้งที่ทำด้วยดินเผาและดินดิบ พระพิมพ์สมัยทวารวดีสร้างขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์เพื่อการสืบทอดอายุพระพุทธศาสนา
จึงมักมีการจารึกคาถา เยธมฺมา อันเป็นหัวใจของพระพุทธศาสนาลงบนพระพิมพ์เหล่านั้น
|