หน้า  1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11
การผสานวัฒนธรรมท้องถิ่นกับอิทธิพลจากภายนอก

            พุทธศาสนาได้กำเนิดขึ้นที่ประเทศอินเดียกว่าพันปีก่อนที่จะเผยแผ่มาสู่ดินแดนประเทศไทย โดยเมืองโบราณนครปฐมเป็นชุมชนรุ่นแรกๆ ที่ถือได้ว่าเป็นหน้าด่านในการรับพุทธศาสนาเข้ามาประดิษฐานในประเทศไทย

           หลักฐานทางโบราณคดีที่พบที่เมืองโบราณนครปฐม ไม่ว่าจะเป็นศาสนสถาน ศาสนวัตถุ หรือเครื่องใช้ในชีวิตประจำวัน ได้แสดงถึงอิทธิพลวัฒนธรรมจากอินเดียที่ค่อนข้างเด่นชัดในระยะแรก ก่อนที่จะมีการผสมผสานวัฒนธรรมและรสนิยมท้องถิ่นเข้ากับอิทธิพลจากภายนอกในเวลาต่อมา จนเกิดเป็นวัฒนธรรมที่มีเอกลักษณ์เฉพาะขึ้นในนาม วัฒนธรรมทวารวดี

สถูปหมายเลข 1 ที่ สาญจี ในรัฐมัธยประเทศ ภาคกลางของอินเดีย สร้างในสมัยราชวงศ์ศุงคะปกครองอินเดีย (ราวพุทธศตวรรษที่ 9-11) เป็นต้นแบบสำคัญให้กับเจดีย์ในพุทธศาสนารุ่นแรกๆของเอเชีย รวมทั้งพระปฐมเจดีย์องค์เดิม
           
           

         พระพุทธรูปศิลาขาว 
            จากวัดพระเมรุ (ปัจจุบันประดิษฐานอยู่ที่
            ระเบียง ด้านหลังองค์พระปฐมเจดีย์
)
ภาพสลักพระพุทธรูป 
ศิลปะสมัยหลังคุปตะ ที่ถ้ำอชันตา 
ในรัฐมหารัชตระ อินเดีย

          
เจดีย์จำลองจากองค์พระปฐมเจดีย์
เดิมก่อนที่จะมีการสร้างองค์ปัจจุบัน ครอบไว้ในสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ลักษณะองค์เจดีย์คล้ายคลึงกับสถูปสาญจี ในประเทศอินเดีย
ทวารวดี ชื่อนี้มีที่มา
           ทวารวดี เป็นชื่อที่นักประวัติศาสตร์ชาวต่างประเทศเริ่มใช้เพื่อเรียกชุมชนโบราณที่ตั้งอยู่ในบริเวณลุ่มน้ำเจ้าพระยาตอนล่าง โดยสอบค้นจากจดหมายเหตุการณ์เดินทางของชาวจีนที่บันทึกไว้ว่า มีอาณาจักรชื่อ ตว้อหลอปอตี่ ตั้งอยู่ระหว่างศรีเกษตร (ในสหภาพพม่า) และอีสานปุระ (กกกัมพูชา) และนำมาเทียบเคียงกับคำ ทวารวดี ซึ่งใช้เป็นสร้อยนามของชื่อเมืองหลวงของไทย เช่น กรุงเทพทวารวดีศรีอยุธยา
           ในราวพ.ศ. 2472 ศาสตราจารย์ยอร์ช เซเดส์ นักปราชญ์ชาวฝรั่งเศส ได้ใช้ชื่อทวารวดี เพื่อเรียกกลุ่มศิลปะพบที่นครปฐม ลพบุรี ราชบุรี และปราจีนบุรี ซึ่งมีลักษณะต่างไปจากกลุ่มศิลปะไทยและเขมร
           ต่อมาในพ.ศ. 5486 มีการพบเหรียญจารึกด้วยภาษาสันสกฤต ข้อความว่า ศรีทวารวดี ศฺวรปุณยะ แปลว่าพระเจ้าศรีทวารวดีผู้มีบุญอันประเสริฐ ในบริเวณเมืองโบราณนครปฐม ทำให้นักประวัติศาสตร์เชื่อว่า มีอาณาจักรโบราณชื่อทวารวดีอยู่จริงและอาจมีศูนย์กลางอยู่ที่เมืองนครปฐม
           ต่อมาภายหลัง เมื่อมีการพบเหรียญเงินมีจารึกด้วยข้อความเดียวกันในที่อื่นๆอีก ทำให้ในปัจจุบัน ชื่อทวารวดี เป็นชื่อใช้เรียก กลุ่มวัฒนธรรมที่ทีลักษณะคล้ายคลึงกับวัฒนธรรมที่พบในเมืองโบราณนครปฐม โดยพิจารณาจากรูปแบบทางศิลปกรรมและลักษณะของเมือง เป็นต้น
      
      เหรียญเงินจารึกด้วยอักษรปัลลวะของอินเดียใต้ 
มีข้อความในภาษาสันสกฤตว่า ศรีทวาราวดี
ศฺวรปุณยะ แปลว่าพระเจ้าศรีทวารวดีผู้มีบุญอันประเสริฐ พบในบริเวณเมืองโบราณนครปฐมเป็นครั้งแรก ทำให้เดิมเชื่อว่าเมืองโบราณนครปฐมเป็นศูนย์กลางของอาณาจักรทวารวดี

 

อีกด้านหนึ่งของเหรียญเงินศรีทวารวดี 
พบที่เมืองโบราณนครปฐมและเมืองวัฒนธรรมทวารวดีอื่นๆ มีทั้งที่เป็นรูปวัว และรูปหม้อน้ำ